Cuong Vu 4TET – Change In The Air (RareNoise Records)

…και είναι κι εκείνες οι φορές που το μόνο που ζητάς από τη μουσική είναι να σε αγκαλιάσει και να σε τυλίξει σαν ένα μεγάλο, πολύχρωμο σύννεφο.

Γεννημένος στο Βιετνάμ και βασισμένος στο Σιάτλ, ο Cuong Vu έχει ήδη κατακτήσει και προσφέρει πολλά στο jazz ιδίωμα, αν και βρίσκεται ακόμα στα όψιμα 40 του. Το πιο σημαντικό, όμως, είναι ότι έχει διαμορφώσει τη δική του προσωπική φωνή. Με την τρομπέτα του έχει ήδη εξερευνήσει πολλά jazz μονοπάτια, από την “παραδοσιακή” στη fusion κι από εκεί στις πιο πειραματικές εκφράσεις της. Η αναπνοή του έχει πια σχηματίσει το μεγάλο, πολύχρωμο σύννεφο που μοιάζει να σκεπάζει τα πάντα, τρυφερά και γαλήνια αλλά και με απεριόριστη εκφραστική δύναμη. Ας μην ξεχνάμε ότι η τρομπέτα είναι ένα από τα κορυφαία όργανα αν θέλεις να ακούσεις τον Άνθρωπο μέσα από το όργανο. Ε, λοιπόν, ο Vu πρέπει να είναι σπουδαίος άνθρωπος κι αυτό δεν είναι ούτε άσχετο, ούτε αμελητέο.

Το Change In The Air αποτελεί τη δεύτερη κυκλοφορία του με τους 4-Tet, όπου ο Vu συνυπάρχει και συνδημιουργεί με τρεις ακόμα εξαίρετους μουσικούς, τους Bill Frisell στην κιθάρα, τον Luke Bergman στο μπάσο και τον Ted Poor στα τύμπανα. Οι όροι αυτής της συνεργασίας είναι όροι συλλογικής και ισότιμης δημιουργίας, επιλογή που εκτοξεύει το αποτέλεσμα. Διότι μπορεί η τρομπέτα του Vu, σαν γονική ανάσα που προσέχει τα παιδιά της, να εποπτεύει τις συνθέσεις και να αποτελεί τον πολιορκητικό τους κριό, οι συνοδοιπόροι του όμως δεν μένουν στο παρασκήνιο. Αντίθετα, οι ερμηνείες τους συμπρωταγωνιστούν.

Η κιθάρα του Frisell αποτελεί ένα πολύγλωσσο εργαλείο: εξερευνά κάθε είδος αρμονικής συνοδείας κι πολύσημων ακόρντων, φοράει διακριτικά τα εφέ της, στολίζει εν γένει τις συνθέσεις με μια ανυπέρβλητη παρουσία. Το δε rhythm section των Poor/Bergman, ένα από τα πιο σοφά και διακριτικά που έχω ποτέ ακούσει σε jazz δίσκο, απλώνεται γιγάντια στον χώρο, υποστηρίζει, τονίζει και φωτίζει κάθε κρυφή γωνία, με τη μέγιστη δυνατή έκφραση.

Η συλλογική διαδικασία που προαναφέρθηκε έγκειται εν πολλοίς στο γεγονός ότι και οι 4 μουσικοί συνεισφέρουν συνθετικά σχεδόν ισόποσα, τρεις συνθέσεις για τον καθένα και μία για τον Bergman. Με αυτόν τον τρόπο, οι Poor/Bergman αναδεικνύονται εξίσου σε πρωταγωνιστές. Ο Poor συγκεκριμένα βάζει αμέσως τον πήχη στα ουράνια με τη noir νοσταλγία του εναρκτήριου “All that’s left of me is you” και το εκτυφλωτικό “Alive”, ίσως το αγαπημένο μου track στον δίσκο, σύνθεση την οποία το κουαρτέτο τολμά να στολίσει με μια σχεδόν bluesy Americana αύρα. Το “Must Concentrate” του Bergman έχει μια εντελώς διαφορετική ρυθμική, σχεδόν χορευτική συμπεριφορά και ολοκληρώνεται σε μια από τις πιο δυναμικές στιγμές του άλμπουμ. Οι τρεις συνθέσεις του Frisell διατηρούν μια διακριτική συγγένεια με αυτές του Poor, με κυρίαρχη αίσθηση τη γλυκόπικρη έως και sexy μελαγχολία και τον αρμονικό πλούτο. Ο Vu τέλος κρατάει για τον εαυτό του τα πιο σκοτεινά/πειραματικά “Round and Round” και “Round and round (Back around)” και το “March of the owl and the bat” , τη μόνη ίσως στιγμή που το άλμπουμ πατάει καθαρά σε fusion χώμα. Αν και οι τρεις συνθέσεις του είναι λιγότερο του προσωπικού μου γούστου, θεωρώ ότι είναι υπερπολύτιμες στη συνολική ροή του δίσκου, χρωματίζοντάς τον με ελαφρώς πιο σκούρους τόνους.

Συνολικά, το Change Ιn Τhe Αir δεν αποτελεί ένα άλμπουμ με έντονα σόλο, μουσικές φλυαρίες και διάθεση για πολλές ακροβασίες. Αντιθέτως, μοιάζει περισσότερο με μια συναισθηματική κατάδυση στο Challengers Deep των πολύ τολμηρών μουσικόφιλων και με την ανθρώπινη οικοδομή ενός ευρύτατου εκφραστικά μουσικού νου. Οι νότες, αβίαστες κι ελεύθερες μέσα στην απερίγραπτη ισορροπία τους δεν σταματούν ποτέ, θαρρείς πως θα φτάσουν στους πιο μακρινούς ορίζοντες. Αν ήταν πίνακας θα έμοιαζε τέλεια ιμπρεσιονιστικός, με ανοιχτές φόρμες, διάχυτο φως και πολλά θολά χρώματα. Το τι απεικονίζει είναι μάλλον ανοιχτό στην κρίση του παρατηρητή. Για το δικό μου φίλτρο, αποτελεί ένα καθαρά νυχτερινό άλμπουμ, ένα soundtrack μιας απροσδιόριστης διάθεσης και άγνωστων σκοπών.

Τελικά, το Change Ιn Τhe Αir αποτελεί μια δουλειά αγνής ομορφιάς, μοναδική σαν αποτύπωμα κι ευγενική σαν αθώα ανάμνηση. Απαλλαγμένοι από κάθε αλαζονεία και υποκρισία, οι 4-Tet παραδίδουν ένα άλμπουμ αληθινό, μια συλλογική ανάσα που ανεβαίνει, μέχρι να κρεμαστεί πάνω από το κεφάλι σου σαν σύννεφο, ιδανικό για εκείνες τις στιγμές που επιθυμείς η μουσική απλώς να σε αγκαλιάσει και να σε τυλίξει, χωρίς να προσβάλει ή να θίξει τίποτα εντός σου.


…and then, there are these moments when the only thing you ask of music is to embrace and surround you like a huge, colourful cloud.

Born in Vietnam and based in Seattle, Cuong Vu has already accomplished some great achievements in the jazz genre, despite being still at his late 40s. The most important achievement though is that he has shaped his own personal voice, having explored with his trumpet a variety of different jazz paths, from “traditional” to fusion and from there to its most experimental aspects. So, his very breath has managed to form that huge, colourful cloud that shades everything tenderly, peacefully and with limitless expressive power. Let us not forget that the trumpet is an ideal case if you want to hear the Man behind the instrument. Well, Vu sounds like a great man and this is neither irrelevant nor insignificant.

Change In The Air is Vu’s second release with 4-Tet, where he co-exists and co-creates with three wonderful musicians, guitarist Bill Frisell, bassist Luke Bergman and drummer Ted Poor. This collaboration is fulfilled with terms of equal and collective creation, a strategic choice that makes the album take off. That is because Vu’ s trumpet may stand over the compositions, like a parental supervision, being also the music’s “battering ram” but that doesn’t mean his companions get lost in the background. On the contrary, they are equally under the spotlight next to him.

Frisell’s guitar feels like a multilingual instrument: it explores all kinds of harmonic moods and polysemic chords, it discreetly uses modern effects and decorates music with its unrivaled presence. On the other hand, the rhythm section of Bergman/Poor, being one of the wisest and more balanced I have ever encountered in a jazz album, spreads gigantically in space supporting, emphasising and sending light to any dark corners, always in the best possible expressiveness.

The above mentioned collective effort is mostly reflected on the fact that all four musicians contribute their compositions almost equally, with three tracks each and Bergman adding one. As a result, Poor and Bergman are equivalently pointed out as amazing composers. Poor instantly sets the bar to unreachable heights with the opening nostalgic noir of “All that’s left of me is you” and the ravishing and personal favourite “Alive” that follows, a composition which the band dares to enrich with an almost bluesy Americana aura. Bergman’s “Must concentrate” carries a completely different rhythmic, almost dancing character while it progresses into one of the album’s most intense moments. The three compositions by Frisell reveal a distant relation with those of Poor, with a dominating sense of bittersweet and sometimes sexy melancholy, as well as an immense harmonic richness. As for Vu, he keeps for himself the album’s most experimental and dark moments “Round and Round” and “Round and round (Back around)”, as well as “March of the owl and bat”, probably the only genuine fusion track involved. While these compositions are not my cup of tea, I think they are extremely valuable for the album’s flow, painting it in darker tones for a while.

In total, Change In The Air is not an album of intense soloing and technical gymnastics. It is more like a sentimental dive into the Challengers Deep for quality music enthusiasts and like a human structure raised by a broad musical mind. Free and unforced, all the notes never end but just keep on reaching beyond, as if they are to reach the most distant horizons. If it was a painting it would be an impressionistic one, with open forms, diffused light and blurry colours. The subject is rather open to the perception of the listener though. Through my own filters, this is ultimately a midnight album, of nights with undefined moods and purposes unknown.

Change In The Air is a work of sheer beauty, unique as a fingerprint and kind as an innocent memory. Washed away from every arrogance and hypocrisy, Cuong Vu 4-Tet deliver a crystal album, a collective breath that rises above until it hangs over your head like a cloud, ideal for all those moments when you just ask of music to embrace and surround you, without offending anything within you.

 

 

Antonis Kalamoutsos